Arboretum van MVRDV zorgt voor duurzame erfenis

Actueel
‹ Terug naar overzicht
Geplaatst op:
14 april opende de wereldtuinbouwtentoonstelling Floriade Expo 2022 in Almere de deuren voor het publiek. Een half jaar lang vormt het 60 hectare tellende Floriade-park aan het Weerwater het podium voor het nieuwste wat tuinbouw te bieden heeft. MVRDV’s arboretum, de alfabetische bomen- en plantenbibliotheek, vormt hierbij het uitgangspunt. Het gekozen raster sorteert op een logische wijze de planten, bomen, heesters, bloemen en knolgewassen, waardoor een reeks met planten omzoomde kavels ontstaat. De kavels vormen het podium voor de tijdelijke paviljoens en later woningen: na afloop van de Expo wordt het park getransformeerd tot de nieuwe groene woonwijk Hortus.

MVRDV ontwierp het masterplan voor het arboretum, waarbij diversiteit, gezondheid en het plezier van groen om ons heen centraal staan. De ambitie was het verrijken van het 60 hectare tellende terrein met planten, bomen en bloemen, waarbij tegelijk de gelegenheid zou worden benut om er een energie- en voedselproducerende stadswijk van te maken. Het masterplan is daarmee niet alleen de basis van de Expo, maar ook van de nieuwe duurzame woonwijk Hortus die de groene tegenhanger moet worden van het stenige centrum aan de overzijde van het Weerwater.

Arboretum als basis van het masterplan

Het arboretum vormt de basis van het masterplan, met een verfijnd raster van kleine straatjes als uitgangspunt. In deze straatjes staan planten- en bomensoorten met hun Latijnse namen op alfabetische volgorde gebaseerd op hun botanische naam. De letter A begint in het noordwesten van het terrein, beplanting met een Z komt in het zuidoosten. De beplanting van de kavels werd technisch uitgewerkt door landschapsarchitecten Niek Roozen en Christiaan Pfeiffer van de gemeente Almere, die in totaal 40.000 heesters, 200.000 vaste planten en 1 miljoen bloembollen aanplantten. Speciaal voor deze editie van de Expo schonken Nederlandse boomkwekers 2.800 bomen. Winy Maas, mede-oprichter MVRDV: “Dit arboretum geeft ons de mogelijkheid om alle planten van deze klimaatzone te laten zien en tegelijkertijd wat planten kunnen bijdragen aan een groene stad. Ik denk aan toevoegen van zuurstof, CO2-binding, koeling, klimaatadaptatie en biodiversiteit. Het arboretum laat óók zien wat bomen planten nodig hebben aan grond, water en onderhoud. Ik hoop dat aan onze levende bomen- en plantenbibliotheek een goede zoek- en afleesfunctie wordt toegevoegd zodat dit allemaal zichtbaar wordt. Als de nieuwe wijk er straks komt, kan er een symbiose ontstaan van stad en landschap en kunnen we de werking van planten op bebouwing testen. Daarmee is het arboretum ook een instrument om kennis te vermeerderen. Het is goed dat het arboretum in de toekomst door een onafhankelijke stichting wordt beheerd, onderhouden en verder ontwikkeld en dat de Expo dus een legacy krijgt.”

Omzoomd door een boulevard

Het arboretum wordt omzoomd door een boulevard, die de twee zijden van het plan verbindt door brede groene bruggen. Deze bruggen vormen de opmaat tot de ‘bruggencampus’. Op initiatief van de gemeente Almere en de provincie Flevoland zijn twee circulaire bruggen gemaakt van onder meer cementloos beton dat afkomstig is van Almeerse reststromen. MVRDV’s masterplan biedt verder ruimte aan diverse architecten, die het idee van een ‘green dip’ een groene onderdompeling van bebouwing en groen, elk op een geheel eigen manier vertaalden in verschillende paviljoens. ZUS architecten tekende samen met het Floriade-kwaliteitsteam voor de openbare ruimte. Voor de 43,5 meter hoge Flores Toren die een centrale plek inneemt in de Expo, ontwierp MVRDV in samenwerking met Arttenders en de Vlaamse kunstenaar Alex Verhaest het kleurrijke gevelkunstwerk Sympoiesis. Alle bomen-, planten- en bloemensoorten op de Expo komen hierbij samen in een artistieke compositie die op de glazen gevelpanelen van de toren zijn geprojecteerd en geprint. Op de plint zijn de namen en posities van alles wat op het terrein groeit en bloeit te vinden. De Flores Toren wordt tijdens de Expo gebruikt als uitvalsbasis voor de evenementorganisatie en voor radio- en tv-uitzendingen en is een van de eerste permanente gebouwen van de nieuwe wijk.

(Fotografie: Walter Herfst en MVRDV)